Krenar Zejno

Krenar Zejno (VIJON NGA NUMRI I KALUAR)   E përfundon prapë në prapanicë Hrabali librin me Trena të mbikëqyrur rreptësisht, i cili e bëri të famshëm së gjalli me filmin Oskar në vitet ’60. Si një Sharlot bohem, mes kujtimeve të stërgjyshit Lukash, që donte të ndalte tankun nazist duke i hedhur sirën dhe stërnipit Millosh i cytur nga ai që të turrej e t’i ngecte trenit një si lodër… për ta vërvitur në erë. Dhe e fundon nën frazën: “Do ishte e udhës të kishit ndenjur në shtëpi, unjur në bythë…” Diçka është sovrane vetëm me një kusht...

Read more »

Krenar Zejno Notat muzikore janë vetëm pesë, por meloditë e tyre janë kaq të shumta sa askush s’mund të thotë se i ka dëgjuar të gjitha. Ngjyrat themelore janë vetëm pesë, por kombinimet e tyre janë kaq shumë sa askush s’mund t’i imagjinojë të gjithë. Vetëm pesë janë shijet, por përzierjet e tyre janë kaq të ndryshme sa askush s’mund të thotë se i ka shijuar të gjitha. Aksionet e sulmit në betejë janë vetëm dy: sulmi frontal i rregulluar dhe ai anësor i befasishëm, por kombinimet e tyre janë të pafundme dhe askush s’mund të thotë se i...

Read more »

E KUQE VATRE E kuqe zemre, e kuqe bozhuri, e kuqe e zezë E kuqe Onufri, e kuqe ikone, e kuqe bizanti e kuqe gjak e kuqe mikpritje, e kuqe miqësie e kuqe shenjë, e kuqe vatre e kuqe shenjtërie E kuqe rubini, e kuqe Rubensi. E kuqe Vermeri, e kuqe e Tasos E kuqja e Migjenit si e Pikasos E kuqe korali. E kuqe morali. E kuqe lëkure, e kuqe askete. E kuqe askurre, e kuqe racizmi e kuqe izmi, e kuqe E kuqe përralle, e kuqe kësulkuqe, e kuqe stralli e kuqe zjarri, e kuqe lufte, e...

Read more »

kambanë 1 një pash pashá, nuk pa e pashë! C’est pas! Shtat’pashë. It wasn’t me. As unë, as ti! Ok! follow me. Bujtësit tërë bujë krahët posa krahu, të shtatat palë rrathë për shtatë qejfe kallur gishti lëpirës ndër fleta, shërbes sherr besash pallur plazheve ndanë piramidave të vërteta. Si një gazetë e squllur nderur në shezlon shullohet e shfleton ndër revistat e avionëve mumjet koleksion, ndënë Piramidat e Faraonëve zile si? Si ju. See you! no problem! Big Brother is Watching You! Ndodhi e pangjarë ngjarje e pa ndodhur. Savez-vous monsieur? U.N. i madh, uni i vogël dy sizifë...

Read more »

Gjetja nuk do ta vdesë poezinë Krenar Zejno Parashikohet ardhje e një dite kur poeti ky banor i lashtë i Qytetit të Ideve si Mohikan i fundit do të loçisë me vete shpëtimin tuaj dhe mbrojtjen tuaj nga vetja juaj, o njerëz, Amin! ~ Poeti i Qytetit të Ideve Pse poezia nuk kërkon tjetër veç letrës ku të shtrijë gjetjen e saj prej poetike, nuk pranon tjetër qefin dhe varr përtej kartës. Sepse poeti nuk kërkon hiçgjë, nuk do dhe s’ka asgjë veç letrës, ndaj s’mund t’i jepet asgjëje, as vdekjes, përveçse po aty, ku vdekjes i ka ngrehur...

Read more »

Kronikë festash marsiane në arenën e arteve marciale * Krenar Zejno * Edhe ky muaj e përshkoi shtegun e vet drejt të pakthyeshmes, duke shkelur mbi festat marsiane të këtij viti për të cilin, gjithashtu, vitin tjetër do të thuhet: viti që shkoi. Ajo çka mbet është kronika, që kthehet si për kujtesë, mot a mot, e në mënyrë kronike. Qe shtatë dhe nesër do të ishte tetë Mars, ndërkaq në Lezhë qytetarët kanë dalë siç dilet për festa, këtë radhë në protesta qytetare kundër një qytetari lezhjan, i cili prej tribunës ‘bigbrother’ paska hapur tapën e debatit, ku...

Read more »

Historia kur bie këmbora dhe mërzen Mërzia Ese mbi librin “Për Francën” e autorit Emil Cioran * Krenar Zejno * Ciorani i shtriu palat e qilimit fluturtues të tij, në rënie të lirë, mbi hartën e Francës. Lartësinë e saj të epërme ai e caktoi pikën e rrokullisjes së ortekut gjithëpërfshirës, për ta shungulluar sa më fort në tokë dhe theksuar atë rënie që pllakos gjithë veprën e tij – Dekadenca. Ashtu siç ka rrahur të përputhë topikën e vet nën ndjesinë e rënies me atë të vetë qenies, ashtu dhe në elegjinë për Francën ai do ta qaste atë...

Read more »

BURRAT mbi GRATË/ MEN on WOMEN Krenar Zejno Kështu titullohet ekspozita që prezantohej nga Zenit art më datën 8 Mars 2009. Burrat rrëfehen për gratë, nën konceptimet e tetë artistëve meshkuj, e që  shtjellohen në mediumet pikturë, fotografi, videoart e performancë me ndër-hyrje artistike mbi situata të shpjegueshme ose jo, nga ato që e kanë zanafillën që nga kopshti Eden. * * * Adamët rrëfehen mbi Eva! Apo Adamë që rrëfejnë mbi Eva? Po jo pra, jo mbi Eva. Jo vetëm mbi. Nuk është aty fjala. Mbi ose nën Eva. Atëherë, edhe njëherë nga fillimi: Adamët rrëfejnë për Eva! Por, jo vetëm për Eva. Edhe për publikun...

Read more »

Na ishte se ç’na është… * Krenar Zejno * “Si u bëka, more vëlla, që  të mësojmë nga kukullat si të  duam njeriun?” Ja një  maraz poeti, (përgjatë vargut të Milazim Krasniqit), i denjë për të na e ngarë rrëfimin mbi kukullat ndër përralla njerëzish. Gjenia e Rilkes me një ese magji kukullat i pat ngritur gjer në elegji; e na bën të kujtojmë zemëratën që shkaktonte shpërfillja e tyre, mizore e pagojë; zhgënjimin fillimtar të realitetit që po mësynte në vrunduj me shumicë: “Përpara kukullës shtrëngoheshim të pranonim që nëse do braktiseshim prej saj, nuk na mbetej kësisoj askush më. Heshtte...

Read more »

Verbëri e Verbit * Krenar Zejno * I vogli djalë  i heq udhën për krahu gjyshes qorre që çapitet në sokakun e të shkarëve. E mbështet plakën te muri i kafenesë me emër shkrimtari, dhe avitet në tavolinën e mysafirëve nga Kombet e Bashkuara që po kallin në hartë kalldrëmin e kartolinave. Djali bën t’i flasë dikujt, sheh që mendjen e kanë tjetërkund dhe kthehet të luajë një copë herë me gjyshen. I thotë të hidhet e të arrijë një vesh rrushi sipër mbi kokë. Hardhia ka çosa vjet shkulur nga avllia, dhe plaka e gjorë zgjatet e kërcen përpjetë të zërë hiçin që e...

Read more »

METAFIZIKA E METAFORËS SI METAFORË E METAFIZIKËS Krenar Zejno Dëshirat janë ato që zënë fill qysh në zanafillë, qëkurse, asokohe i shlirë, njeriu zuri të dëshirojë. Zëfilli, ndoshta gjahun që do ta shpëtojë. Që do ta ndih të mos dështojë, kësisoj, të mbijetojë. E ç’prej këtij çasti kur dëshira s’është puro dëshirë por edhe nevojë, prej kësoj krijese, edhe njeri edhe ende hyjni, ku dëshira qe veç gjueti dhe gjuetia nevojë, gjërat kanë ndryshuar. Qyshkurse rrekja me dashje kah nevojës shpuri padashje në tepri, me ndryrjen e së cilës, me sa duket, lindi materia e tepërt si dëshmi. Si...

Read more »

ninulla Celine (Pjesa e tretë) Krenar Zejno Bota për Celinin është një Shtëpi-arkivol “që do të shembet vërtetë një ditë bashkë me arkitektin dhe zhurmat jashtë, si anije që shkon nga frika në frikë me pasagjerët nën plane më të trishtuara se vetë jeta”. Shtëpitë: karkasa të mizeries, simbol i një inkursioni traumatik ndonëse të pashpresë mbi tërë ngrehinën e njeriut, që zbehen dhe i dorëzohen natës, sapo njerëzit e ditës janë turrur për t’i rimbushur ndaj nate, ashtu ‘të hutuar, bosh, të zgërlaqur, të kënaqur, si një autobus i zbrazur që sulet drejt parkut të tij’. Njeriu, kafshët, sendet, brenda e...

Read more »

Ninulla Celine* (pjesa II) Krenar Zejno Ani mora rrugën…  Të mbathim këpucët për këmbë të ndjeshme e ta ngasim shtegun pas hijes së gjeniut, ndryshe mbetëm pas dhe do përhumbemi nëpër qorrsokak. Ku do vallë të mbërrijë e të na shpjerë i paudhi Celine, kësaj udhe mbi thëngjij të ndezur, me stacione vdekjeje drejt fundnatës?  Qysh në  nisje dorëzon përgjegjësinë e tij për çka mbart udhërrëfimi pa shpallur pafajësinë e dëlirë (nuk i do aktet e kulluara), por fajësinë e përbotshme. “Kështu zuri fill kjo punë. Të qe për mua, unë s’kisha thënë kurrgjë. Hiç. Ishte A… shoku im, që...

Read more »

Numerologjia e 12-tës në kronikën e një dite normale Krenar Zejno  Sot më 12 dhjetor 2009 gazetat kanë shfaqur në kronikat e tyre një duzinë ngjarjesh me një larmi të pakrahasueshme e që po i përmbledhim, por edhe shtjellojmë disi numerologjikisht, rreshtuar në 12 pika: 1- Më 12 dhjetor 543 vjet më parë Papa i Romës paska pritur në audiencën e Selisë së Shenjtë Skënderbeun, të cilin disa shekuj më pas e ngriti me gjithë kalë në një monument me pllakën e dedikimit si kalorës i paepur i qytetërimit: “impavido difensore della civilta occidentale”, vendosur në njërën nga piacat kryesore...

Read more »

ninulla Celine (pjesa I) …skandal që s’ka ndal!        Udhëtimi selinean tej skajnatës mbetet unikal në historinë e shkrimit. Skandal i së Keqes dhe Mjerimit Total, pllakosur sheshit jo si befasi të udhës, por si kanun kushtetues i ekzistencës dhe zembereku i vetë qenies, të cilit hipokrizia e dekorit të jargavitur moralist nuk i lëviz dot as qimen. Roman Pikaresk…! Ky është përcaktimi, tinëzak dhe i cunguar, me të cilin enciklopeditë e rëndomta dekorojnë rrugëtimin e pasosur për në tjetrën anë të jetës. E meqë termi pikaresk kategorizon romanet në trajtë narrative autobiografike me udhëtarë hokatarë, tek ironizojnë dhe i zvjerdhen shoqërisë...

Read more »

Fjalë prej burgu Krenar Zejno Po e nis këtë  fjalë gabimisht. Pra, me këtë meditim mbi gabimin, nga një prej vargjeve të ekspozuara të të dënuarve, që mban emrin Dritan Mustafa, Burgu Vaqarr 17.10.2003:       Pyes veten ç’mund të jetë një gabim / Qoftë vepër e paligjshme / Apo fund pa kuptim      Por çdo njeri duhet të kuptojë / se në këtë botë  / ekziston edhe fjala mendoj                                                                                                Këto rreshta, varur në këtë sallë biblioteke burgu, janë vargje prej të burgosuri. Ose dikur të burgosuri, ndonëse, tashmë jo vargje të varura a të burgosura, si dikur. Dhe kjo fjalë sot në këtë burg, nuk...

Read more »

Dashuria e Parë në Beckett Country Krenar Zejno Novela që prezantojmë shenjon kalimin në një periudhë të rëndësishme në veprën e Beckett-it, pasi ajo është konceptuar në zhvendosjen e autorit prej gjuhës angleze në atë frënge si mjet shprehës, kryesisht gjatë Luftës së Dytë Botërore. Dashuria e parë dhe tre novelat (Fundi, I Zbuari dhe Qetësuesi), janë një urë drejt trilogjisë së famshme (Molloy, Maloni vdes dhe I Paemërtueshmi). Personazhet monologues do të jenë lajmëtarë të temave dhe gjithë poetikës që bashkë me kryeveprën “Duke pritur Godonë”, përbën palcën e korpusit beketian. Pjesa Pa Mua që vijon në këtë...

Read more »

Copa e mishit Krenar Zejno Të këput shpirtin pezmi i një cope mishi, varur pezull në çengel tek dyqani i kasapit. Një copë mishi që s’ka patur fatin të shitet! Çirret kasapi për ulje çmimi, ngase nuk do t’ua hedhë copën qenve. Qenve të cilët me përpikmëri përditike mblidhen anë e rrotull kasaphanës, pikërisht në përfund të orarit të shitjes. Ja, po e heq ai llokmën nga çengeli dhe e plas mbi cungun e trungut, bri pendulit të thikave dhe hanxharit të madh si një nofull kafshe prehistorike. Qentë janë krijesat më të urryera të kasapit, që i duken...

Read more »

Krenar Zejno Është një portret, i njëjti portret, ai që i thërret drejt të njëjtit model e objekt stime dy kolosët Matisse e Picasso. E ndërsa në të, penelata sylarushe Matisse e shtrin jehonën e tablosë përpara, a thua drejt pop arti, peneli i Pablos tërheq në kanavacën e portretit ekon klasike të një koloriti alla Rembrandt. I përket të njëjtit njeri ai portret, me po atë notë inteligjence të shenjuar në ballë: është Gertrude Stein. Ajo, falë së cilës, dy gjenitë e modernitetit kanë sot në panteonin art atë vend që kanë. Është Stein, që me flamurin e...

Read more »

Pikasje pikasiane Krenar Zejno  Është një portret, i njëjti portret, ai që i thërret drejt të njëjtit model e objekt stime dy kolosët Matisse e Picasso. E ndërsa në të, penelata sylarushe Matisse e shtrin jehonën e tablosë përpara, a thua drejt pop arti, peneli i Pablos tërheq në kanavacën e portretit ekon klasike të një koloriti alla Rembrandt. I përket të njëjtit njeri ai portret, me po atë notë inteligjence të shenjuar në ballë: është Gertrude Stein.Ajo, falë së cilës, dy gjenitë e modernitetit kanë sot në panteonin art atë vend që kanë. Është Stein, që me flamurin...

Read more »